Wiatrowskaz – niepozorna, ale niezbędna skarpeta na lotnisku

Widząc charakterystyczną „skarpetę” na maszcie przy pasie startowym, wiele osób zastanawia się, do czego służy ten prosty przedmiot. To wiatrowskaz – urządzenie, które odgrywa ogromną rolę w bezpieczeństwie operacji lotniczych. Choć wygląda niepozornie, jego znaczenie jest trudne do przecenienia.

24 stycznia 2025

Czym jest wskaźnik wiatru?

Jest to urządzenie, które pokazuje kierunek i siłę wiatru. Jego podstawowa konstrukcja jest prosta – składa się z masztu oraz stożka wykonanego z lekkiego materiału, często nylonu lub poliestru. Rękaw jest zwykle w kolorach pomarańczowym i białym, co ułatwia jego widoczność z daleka. Wymiary i kształt są standaryzowane, aby zapewnić spójność na całym świecie. Choć większość wiatrowskazów wygląda podobnie, istnieją modele dostosowane do specyfiki różnych lotnisk – od małych lądowisk po międzynarodowe porty lotnicze.

Historia

Pierwsze „mierniki” pojawiły się już w starożytności, choć wówczas służyły głównie żeglarzom. Były to proste konstrukcje z tkaniny, które pomagały określić kierunek wiatru. Wraz z rozwojem lotnictwa na początku XX wieku, stał się on nieodzownym elementem infrastruktury lotniskowej. Jego konstrukcja ewoluowała, aby spełniać wymogi nowoczesnego transportu powietrznego.

Typowy wiatrowskaz

Typowy wiatrowskaz

Olaf Oliviero Riemer, CC BY-SA 3.0 , via Wikimedia Commons

Jak działa windsock?

Zasada działania jest niezwykle prosta, ale skuteczna. Kiedy wieje wiatr, tkaninowy stożek napełnia się powietrzem, wskazując kierunek, z którego pochodzi. Im silniejszy podmuch, tym bardziej rękaw się prostuje. Jeśli zwisa luźno, oznacza to, że wiatr jest słaby lub nie ma go wcale. Piloci, obserwując ten wskaźnik, mogą szybko ocenić warunki atmosferyczne, co jest niezbędne podczas startów i lądowań.

Wskaźnik wiatru jest zazwyczaj pomalowany na przemian w pomarańczowe i białe pasy, co nie tylko zwiększa jego widoczność, ale także pomaga w ocenie prędkości wiatru. Oto jak to działa:

Ciekawostki o wiatrowskazach

  • Największy wskaźnik wiatru na świecie, który jest zamontowany na lotnisku, znajduje się na Międzynarodowym Porcie Lotniczym w Denver (Denver International Airport) w Stanach Zjednoczonych. Ma on imponującą wysokość około 12 metrów (40 stóp) i jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów infrastruktury tego lotniska.
  • W niektórych kulturach windsocki stały się symbolami lotnictwa i są wykorzystywane w logotypach oraz emblematyce związanej z lotnictwem.
  • Poza lotniskami, wiatrowskazy są również wykorzystywane w zakładach przemysłowych, szczególnie tam, gdzie przechowywane lub używane są niebezpieczne gazy. W takich miejscach wskazują kierunek, w którym mogą rozprzestrzeniać się potencjalne wycieki, co jest kluczowe dla procedur ewakuacyjnych.
  • Nowoczesne technologie wprowadziły też skarpety z sensorami, które mogą przekazywać informacje o wietrze bezpośrednio do systemów zarządzania lotniskiem.

Zobacz również

  • Trymowanie samolotu – co to jest i dlaczego jest ważne?

    15-10-2024

    Proces ten pozwala pilotowi na zrównoważenie sił aerodynamicznych podczas lotu, a co za tym idzie, ułatwia utrzymanie stałego kierunku i prędkości bez ciągłej "walki" ze sterami samolotu.

  • Co to jest ETOPS i jakie ma znaczenie w lotnictwie?

    16-10-2025

    ETOPS (Extended-range Twin-engine Operational Performance Standards) to zbiór norm bezpieczeństwa dla samolotów dwusilnikowych wykonujących loty nad obszarami oddalonymi od lotnisk awaryjnych. System określa, jak daleko od najbliższego lotniska może lecieć samolot z dwoma silnikami.

  • Wolant w samolocie – jak działa i jak jest zbudowany

    20-01-2025

    Kiedyś, dawno temu, zanim drony stały się cool, kiedy ludzie marzyli o uniesieniu się ponad ziemię, potrzebne było coś, co pozwoliłoby kontrolować te pierwsze latające cudeńka. Wtedy na scenę wkroczył on - cały na biało - wolant.

To też możesz przeczytać:

Na razie nic tu nie ma :(